Marie Vandenberghe had een gezegende schoot

marie vandenberghe

Marie Vandenberghe

Schrijver/essayist Jeroen Brouwers is bekend vanwege zijn boek over zelfmoord onder kunstenaars/schrijvers. Brouwers heeft een zesde zintuig ontwikkeld voor de zwaarmoedigen, de lijders onder de duistere krachten en diegene wiens leven meer lijden dan lust is. Hij verzamelt artikelen en geschriften over de mannen en vrouwen die kampen met het bestaan. Dat levert meestal mooie portretten en rake schetsen op. Altijd interessant.

andre baillon

André Baillon

Zo ook het portret dat hij maakte van de Vlaamse schrijver André Baillon (1875 – 1932).

‘Ik hou niet van mezelf. Wat ben ik? Een vuurpijl die door de lucht schoot en een schitterende blauwe sterrenregen had moeten worden, maar opeens foetsie.’

Een citaat uit de roman De oorwurm van het Luxembourg die 4 jaar voor de dood van de Antwerpenaar verscheen. In dit boek maakt Baillon de balans op van zijn leven en schrijverij, zijn krankzinnigheden en zielsverdrieten. Saldo van die balans: dat hij zichzelf een waardeloos sujet vond.

Ik was een lul. Lul, lul, lul, ik verafschuwde iedereen die geen lul was.

Er is een periode in het leven van Baillon geweest waarin mislukking en tegenslag minder aan de orde waren. Bijvoorbeeld toen de vrouwen in zijn leven kwamen.

Hij had vrouwen gehad zoals een ander vlooien: ze hadden het bloed uit zijn lijf gezogen; hij wist niet met welk kruid je vrouwen van je lijf kon houden.

En toen kwam hij de vrouw tegen met wie hij zou trouwen. een mooie karakterschets:

Ze heette Marie Vandenberghe. ‘Een groot hart in een grote boezem,’ merkte Baillon op. Ze trouwden op 20 oktober 1902.

In vrijwel al zijn teksten komt Marie voor, – onder welke naam dan ook, zij het merendeels gewoon als Marie. Zij had al heel wat achter de rug toen ze Baillon leerde kennen. Een ellendige jeugd, net als hij, maar dan zo volkomen anders dat zij eruit te voorschijn was gekomen als een pront, door alle waters gewassen, verstandig wijf, goedhartig en aanzienlijk minder verknipt dan haar schrijver. Zij was al vroeg in de prostitutie verzeild, in Brussel, daarna in Londen, maar had er zich uit weten te bevrijden. In het leven van Baillon werd zij de robuuste moeder die zich zorgzaam over hem zou ontfermen. Moeder, minnares en madonna tegelijk en dan nog Marie geheten ook, net als Zij die wordt aanbeden in het weesgegroet, ‘de gezegende onder alle vrouwen’, ‘vol van genade’, met een al even gezegende schoot.

fragmenten uit Woorden met angels, woorden met scharen, over André Baillon, uit: Het circus der eenzaamheid – Jeroen Brouwers, Arbeiderspers Amsterdam, 1994

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s