Erik Solvanger: bezoedeld is men

Bezoedeld is men

al bij de geboorte / zeggen mensen / dat je mooi bent

en dat terwijl / je alles onderpoept / en met je bloederige slijm / gevouwen huid / al rimpelt

zo ben je / meer een attractie / dan een mooie verschijning

daar is niets mis mee

maar het is de eerste leugen die je leert / dat schoonheid / zou bestaan, zomaar

in je schoot geworpen

Uit: Eenvoudig schedellichten, 521 Amsterdam, 2004

medischcontact, solvanger erikbron foto: medischcontact.nl

Erik Solvanger (1972, Zeeland)

Jeugd Gerrit Komrij: ‘het is of je achterwaarts leeft’

komrij jeugd 2019-05-05 at 19_Fotor

‘Ik vind het – om het mild uit te drukken – nogal onprettig om oude foto’s te bekijken. Ik voel ook altijd de aandrang krijsend weg te rennen, met mijn ene hand mijn haren uitrukkend en me met mijn andere pathetisch op de borst trommelend, als mensen weer eens beginnen herinneringen aan vroeger op te halen. Steeds dezelfde herinneringen. Het is of je achterwaarts leeft, met je rug naar morgen staat. Misschien dat sommigen daardoor de dood (die komende is) een poets denken te bakken, maar voor mij is de walm van nostalgie al net zo verstikkend als de dood.

Er zijn ongetwijfeld veel lessen uit het verleden en de geschiedenis te trekken, maar bewaar me voor dat deel waarin ik zelf rondliep, waaraan ik bijdroeg door bij voorbeeld harteklop, bloedneus, zondagmiddagverveling. Het is bevroren, het staat onder een stolp, en er is een moratorium voor afgekondigd tot aan mijn sterfuur. Probeer het te ontdooien, tik ertegen – en de ontbinding treedt in. Om niet ten prooi te vallen aan de Ontzetting kijk ik naar deze foto als naar een schaakbord, een anatomische les, een oude veldkaart. Het is duidelijk een kiekje van een radiodistributietoestel (‘draadomroep’). Een man die mijn vader moet zijn staat zich te scheren (‘Philips-eitje’) in de buurt van het enige stopcontact. Of slaat hij een borrel achterover? Zijn crapaud wacht in elk geval tot hij klaar is. Een vrouw die mijn moeder moet zijn zit bij een box. Een jongen die ik moet zijn leest in een Prisma-woordenboek. Engels-Nederlands? Nederlands-Engels? Hij is een jaar of tien en heeft geen jongere broers of zusjes. De box is voor het dochtertje van een zuster van zijn moeder. Zijn moeder verzorgt het kind tijdelijk, omdat haar zuster – zijn tante – in het gesticht zit (Het Groot Graffel, Warnsveld). So what?

Uit: De gevoelige plaat, Lisa Kuitert & Mirjam Rotenstreich, Nijgh & Van Ditmar Amsterdam, 1995

Baudelaire: verheffing

Baudelaire, Kupka

Baudelaire door Frantisek Kupka

Verheffing

Boven de poelen en boven de dalen, / boven de bergen, de bossen, de wolk, / geenzijds de zon en de etherische kolk / waar de gestarnten hun kringen doorstralen,

Rijst ge, mijn geest, uw vermogen bewust, / en als een zwemmer die schiet door de golven, / heft ge u, door ’t maatloze diep overdolven, / met onuitspreekbre en manlijke lust.

Vleugel ver weg van die dompige moeren, / zuiver u ginds in verhevener lucht, / drink er, als sap van een godlijke vrucht, / vuur van die ruimte, in verrukkend ontroeren.

Zalig wie krachtig kan wieken tot waar, / achter niet eindende zorg en verdrieten / die als een damp zijn droef leven omvlieten, / ’t Land zich hem opendoet, stralend en klaar.

Hij wiens gedachte als van een leeuwerik het zingen / ’s morgens al rijst tot daar de aarde vergaat – / die over ’t leven zwevend verstaat / spraak van de bloemen en zwijgende dingen.

vertaling Albert Verwey

Uit: Aan een droom vol weelde ontstegen – Gerrit Komrij, po√ęzie uit de Romantiek 1750 – 1850, Meulenhoff Amsterdam, 1982