Mickey Walvisch: lauwe thee

Lauwe thee

Hoewel ik zeker weet dat je nooit flippert, / Behandel je mijn lichaam als zo’n automaat. / Speels efficiënt werk je het programma af, / Een waar natuurtalent: / Druk op de knop, / Ruk aan de tepel, / Schoudergeschud, / Ritmische roffel op de bilpartij. / Je spuit: al weer te vroeg. / Zijn ’t echte muntjes deze keer? / Een grondige behandeling, da’s waar. / Toch zeurderig protest van Vrouwe Vagina: / Zij voelt zich thee, gezet met water, / Dat net niet heeft gekookt.

sunweb, lauwe thee

bron foto: blog.sunweb.com

Uit: Heksenrecht, Gedichten, Arbeiderspers Amsterdam, 1985

Mickey Walvisch (1941-2011, Amsterdam)

Frans Hals: dansende vegen verf

frans hals 2frans hals 4Luitspelende jonge manfrans hals 8Frans Hals (1581-1666, Antwerpen, België) heeft een leven lang gewerkt en geleefd in Haarlem. Dat is de reden dat deze twee voor eeuwig aan elkaar gekoppeld zijn en dat in Haarlem zijn museum staat.

Wie het werk van Hals al eens gezien heeft, raakt onder de indruk van het tijdloze karakter van zijn manier van werken. De penseelstreek is fel, maar altijd los. Bij nadere bestudering lijkt het of de vegen verf dansen. Een werk van Hals beweegt dankzij de vlotte, vitale verfstreken. Het ziet er moeiteloos uit, maar dat is schijn. Des te opmerkelijker is het dat hij weinig overschilderde. De meeste schilderijen zijn in een ruk op het canvas gezet.

Zijn manier van werken heeft veel schilders na hem beïnvloed. Tot de schilders die zijn werk bewonderden waren vooral Impressionisten: Manet, Monet, maar ook Courbet en Van Gogh zagen de kracht van de oude meester.

Ondanks de losse toets was Hals trefzeker als het ging om het vastleggen van karakter en emotie van de afgebeelde figuren.

frans hals 1frans hals 3frans hals 5frans hals 7

Warren: de zwaan en de zeug

De zwaan en de zeug

Waarom niet ronduit toegegeven / dat gedichten vaak gedichten baren. / Vanavond de fragmenten / van Alkman van Sardes weer eens herlezen. / ‘Maar zij zingt zoals een zwaan / op de stromen van de Xanthos.’ / Woorden, bevracht met zevenentwintig eeuwen / hoge, stervende sirenenzang, / blank over het blonde water. / Daarna, als tegenpool, in ’t zelfde boek / een brok oudgriekse folklore: / ‘Een zeug, die een eikel vindt, / verlangt al naar de tweede; / Ik, met een mooi meisje op schoot, / verlang al naar een ander.’ / Die zeug, kostelijk dier, brengt me / lachend naar een spaanse herberg, maar bij de plotse klaroen van de zwaan / over de wateren van de Xanthos / huiver ik, begint het opnieuw.

Uit: Maatstaf 4,5 1970, Zeeland, Arbeiderspers Amsterdam, 1970

hanswarren.nl, hans warren en Albertina

Hans Warren en dochter Albertina, bron foto: hanswarren.nl

Hans Warren (1921-2001, Borssele)

Bijna iedere dag muziek: Bill Evans

Als het om jazz gaat in combinatie met piano zijn er twee groten wat mij betreft: McCoy Tyner en Bill Evans. En met groot bedoel ik: uniek en invloedrijk. Bill Evans (1929-1980, Plainfield, USA) staat met zijn speelstijl voor een aparte stroming en (leer)school in de jazz: cool. Voor zijn luisteraars is Evans vooral een stemming. Evans zou van invloed zijn op navolgers als: Herbie Hancock, Brad Mehldau, Chick Corea en Keith Jarrett om er maar een paar te noemen. Evans stijl is nogal nadrukkelijk beïnvloed door klassieke componisten als Ravel en Debussy. Zijn stijl is lyrisch, introvert, relaxed, maar vooral nieuw door die Europese klassieke invloeden.

Bill Evans leerde zijn navolgers toch vooral op techniek en harmonie te studeren zodat hun inspiratie tot maximaal resultaat zou leiden. Zelf werkte hij hard aan die speciale Evans-touch, die fijnzinnige, speciale toon, die hij uit zijn piano wilde horen. Evans was een voorstander van de eigen plek die drums en bas moesten hebben in het trio dat hij als basis voor zijn optredens koos.

Moeite had Evans met de veeleisende muziek-industrie, waarmee hij het liefst weinig van doen had. Hij sloot zichzelf buiten en koos voor de drugs als bescherming tegen die boze buitenwereld. Aan de verslaving aan cocaïne overleed hij tenslotte. Na zijn dood bleek dat er een enorm aantal opnames van zijn trio waren. Die zijn tot op de dag van vandaag te horen. Een selectie daaruit volgt hieronder. Omdat er zoveel Evans trio te vinden en te horen is, volgt hier een wijze raad: met mate.

 

Thomas Rosenboom: de ontdekking van een mierenhoop

Hij raapte een stok op en met het schepnet in de andere hand schreed hij voorwaarts, beschroomd, zonder zijn ogen nog af te laten van de mierenhoop. Op een platte steen bleef hij stilstaan, vlak voor het nest dat van hier af met de eik op een lijn lag. Kleine spatjes zonlicht besproeiden de wollige, heuphoge verhevenheid waarin hij uit alle macht de wemel van talloze mieren trachtte te ontdekken, maar de aardhoop scheen ontvolkt. Reeds liet hij stok en schepnet beduusd wat zakken toen hij, heel geleidelijk aan en niet door zijn ogen nog meer in te spannen maar enkel door te blijven kijken, als naar een sterrenhemel, een nerveus beweeg ging ontwaren op het oppervlak van naalden en twijgjes, een krioelende schaduw die echter steeds tastbaarder werd en allengs ook tot de substantie van de aardhoop zelf scheen te gaan behoren; de duizenden mieren, in hun volstrekt ernstige wanorde, leken wel een onscheidelijk bestanddeel te zijn van hun eigen bouwwerk, ze maakten er deel van uit als luchtbellen van kokend water.

Uit: Het zoute water, verscheen in De Revisor, nummer 1, 1989

Thomas_Rosenboom, wikipedia.orgbron foto: wikipedia.org

Thomas Rosenboom (1956, Doetinchem)

Roberto Juarroz: tiende reeks, 44

Tiende reeks, 44

weer voor Laura, in toenadering

Ik draai me naar jou om, / in bed of in het leven, / en ik ontdek dat je onmogelijk bent.

Dan keer ik me naar mezelf / en vind precies hetzelfde.

Vandaar dat wij, / ook al houden we van het mogelijke, / het op een dag in een doos stoppen / zodat het geen hindernis meer is voor het onmogelijke, / waar we niet buiten kunnen om samen door te gaan.

Uit: Poëzie is een gebaar, Novib Poetry International Den Haag, Rotterdam, 1995; vertaling Mariolein Sabarte-Belacortu

scoopnest.com, juarroz, robertobron foto: scoopnest.com

Roberto Juarroz (1925-1995, Coronel Dorrego, Argentinië)

Bijna iedere dag muziek: Elvis (the Pelvis) Presley

Elvis Presley (1935-1977, Tupelo, USA) is een cultureel fenomeen. Hij was de eerste die rock and roll voor de massa populair maakte. Sloeg een brug tussen zwarte en witte muziek en schudde de bestaande normen en waarden, niet alleen met zijn onderlichaam, op. Presley was het eerste popidool.

Presley kwam uit het zuiden van de VS. Werkte bij de legendarische Sun Records-studio en mocht singles gaan opnemen. Zijn eerste singles werden in de VS hits (waaronder Heartbreak Hotel). We hebben het over de jaren 50, vorige eeuw. De eerste nummers waren rockabilly, een uptempo-versie van country and western en rhythm and blues.

TV-optredens zetten Presley definitief op de kaart. Zijn platen werden grote hits en zijn fanschare groeide, wereldwijd. Hier was iets bijzonders aan de hand. In het na-oorlogse Amerika was de behoefte groot om normen en waarden aan de kant te zetten. De oude deugden niet want die hadden geleid tot WO 2. Het jonge publiek kende economische voorspoed en koopkracht. Er ontstond een jeugdcultuur met allerlei sub-culturen als gevolg. Individualistische ontplooiing werd een belangrijke kwestie.

Elvis ‘the Pelvis’ sloot met zijn muziek naadloos aan bij deze tijdsgeest. Zijn optredens waren wild, energiek, seksueel provocerend; de versmelting van multi-etnische invloeden in de muziek viel samen met de opkomst van de Amerikaanse burgerrechten-beweging.

Presley zelf ging steeds meer lijden aan deze populariteit en deze rol waarin hij gedwongen terecht kwam. Met drank en pillen hield hij zich staande tot dat de dood toesloeg. Op 42-jarige leeftijd overleed Presley aan een overdosis. Zijn teloorgang had al ingezet. Hij stierf, in stijl, als een waar popidool.

Gerbrandy: kom je

Kom je

kom je / waar kom je / van ga je zo

open? Kijk je een blauw? / Klop je een kamertje? / Loop je een soepel stel benen?

Fluister een tongende schutting van muitende / tanden je buit is een zengende bries / in de wijnstok.

(a voice comes to one in the dark)

Uit: Drievuldig feilloos vals, Meulenhoff Amsterdam, 2005

youtube, gerbrandybron foto: still uit een Noorderlicht YouTube-video

Piet Gerbrandy (1958, Den Haag)