In de voetsporen van Marguerite Yourcenar

Bevind me in het Franse Vlaanderen, daar waar de scheiding tussen het Belgische en het Franse cultuur-erfgoed het grootst is. Bovenop de Zwarte Berg, Mont Noir, in de buurt van Saint Jan Cappel. In dat dorp staat een kleine school en daar tegenover staat een parmantig huisje. Wat die twee met elkaar van doen hebben (de berg en het dorp) toon ik later.

IMG_6600(1)IMG_6588(1)Marguerite Cleenewerck de Crayencour werd in 1903 geboren in Brussel. Ze was het kind van Michel de Crayencour en moeder Fernande de Cartier de Marchienne, allebei van adelijke families uit Frankrijk en België. Beide families zaten ruim in het geld (o.a. verdiend met de ijzerindustrie) en de grond. Moeder Fernande sterft tien dagen na de geboorte van Marguerite. Vader Michel, die in dienst van de koning ambtelijke diensten verrichtte in Belle (Bailleul), besloot zich met dochter terug te trekken in zijn kasteel op de Mont Noir. Mont Noir en kasteel waren familiebezit. Tot haar tiende jaar zou Marguerite hier verblijven. In het nabij gelegen dorp Saint Jans Cappel werd ze het meisje van het kasteel genoemd. Tijdens haar verblijf op Mont Noir krijgt ze les van haar gouvernante. Ze blijkt een vlotte leerling, die bovendien veel leest. In haar vrije tijd besteedt ze veel aandacht aan de dieren die rondom het kasteel te vinden zijn. De vele personeelsleden die het kasteel kent, hebben een goede band met haar. De kleine Marguerite wordt op handen gedragen.

In 1913 komt er een voorlopig eind aan de idylle op Mont Noir en Saint Jans Cappel. Het kasteel wordt verkocht en de familie vertrekt naar Parijs. Later zal het kasteel door brand worden verwoest en niet meer worden herbouwd. Wel zal er op de berg een nieuw groot huis verrijzen dat tegenwoordig fungeert als plek waar schrijvers zich kunnen terugtrekken die aan nieuw werk sleutelen.

IMG_6591IMG_6592Op initiatief van hoofdonderwijzer Louis Sonneville (van het schooltje tegenover het museum), fervent bewonderaar van Yourcenar, ontstaat in 1977 een briefwisseling met de schrijfster. Resultaat van al die brieven zijn concrete initiatieven die leiden tot de oprichting van het museum in Saint Jans Cappel in 1985. Het museum biedt een overzicht van haar werk; een blik op de kindertijd van Yourcenar; de rol van het landgoed op Mont Noir en een werkkamer die lijkt op de werkkamer die Yourcenar in de VS bezat waar ze een groot deel van haar leven doorbracht.

IMG_6587IMG_6589(1)Yourcenar (anagram van Crayencour) werd de eerste vrouw die toegelaten werd door het mannenbolwerk: de Académie Française; zette zich in voor natuurbehoud en vrouwenrechten en schreef talloze boeken, die door velen werden gelezen. Als u in de gelegenheid bent, bezoekt u dan eens haar museum in Saint Jans Cappel en kies Mont Noir als startpunt van een wandeling door deze fraaie omgeving.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s