Hafid Bouazza en de dronken diva

hafid-bouazza; bladna.nlbron beeld: bladna.nl

Het boekje Muziek in mijn leven biedt schrijvers de kans iets te zeggen over de inspirerende werking van klassieke muziek. Daarin verrassenderwijs ook een bijdrage van de onlangs overleden Hafid Bouazza. Zijn bijdrage heet: Dronken diva.

Voor zover ik weet is Janácek de enige operacomponist die een dronken vrouw opvoert, en het resultaat is bekoorlijk: vanaf het moment dat Emily Marty begrijpt dat ze haar drijfveren en daarmee ook haar geheim moet prijsgeven, trekt ze zich terug om zich aan te kleden en te eten, zoals ze zelf zegt, maar als ze daarna, aangekondigd door een tintelende fanfare op de trompetten, weer opkomt (haar zoveelste opkomst), is ze aan de whiskey. ‘Dit is om mij zelfvertrouwen te geven,’ zegt ze en ze is nogal typsy. Tipsy, want vrouwen raken nooit aangeschoten, en haar zang vanaf dat moment is een scherzando dans van grillen en giechelende humor. Je zou wensen dat vrouwen van vlees en bloed zo’n charmante dronk hadden – maar vrouwen van vlees en bloed zijn helaas niet door Janácek gecomponeerd.

Verdi verklankte de opkomende dronkenschap van Falstaff in de gelijknamige opera met een lang zinderend crescendo, maar Janácek verklankt (en verbeeldt) de hele schakering van dronken emoties, van de lach tot de stille overpeinzing. Sopraan Elisabeth Söderström zal voor mij altijd verbonden zijn met deze rol en andere vrouwelijke rollen uit zijn opera’s. Haar opnames voor Decca onder leiding van de dirigent Sir Charles Mackerras met de Wiener Philaharmoniker, die een glorieuze lans hebben gebroken voor de Tsjechische componist, zijn onovertroffen. In de dronken scene zingt Söderström alsof het orkest haar volgt in haar dartele intoxicatie, alsof haar grillen de muziek leiden. Dit is natuurlijk vooral de verdienste van Janácek en zijn gevoel voor ritme en pas, maar de rol lijkt speciaal voor haar geschreven.

Uit: Dronken diva; uit: Muziek in mijn leven, schrijvers over de inspirerende werking van klassieke muziek, Prometheus Amsterdam, 2005

Hafid Bouazza (1970-2021, Marokko)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s